Tagarchief: natuurlijke tuin

Kleine ingreep groot(s) effect

Dinertuin

Dinertuin 2014Te veel steen! Was één van de opmerkingen die ik kreeg naar aanleiding van mijn blog van vorige week. Los van het feit dat die opmerking totaal voorbij ging aan de intentie waarmee het stuk was geschreven, was het wel een prachtige illustratie van hoe verschillend mensen kijken en wat ze werkelijk waarnemen. Zelf zag ik de foto’s kennelijk veel groener dan in ieder geval een aantal van de lezers. In mijn hoofd waren de planten al volwassen, terwijl dat voor de Dinertuin 2016argeloze lezer van dat artikel nog niet zichtbaar was. Bovendien zag ik de foto’s in de context van de gehele tuin, terwijl voor de lezers alleen het getoonde detail zichtbaar was. Daarom hierbij wat foto’s van een soortgelijke ingreep vorig jaar waarbij de planten inmiddels de kans hebben gekregen lekker te groeien. De foto’s zijn vanuit een iets ander standpunt gemaakt, maar het verschil lijkt me duidelijk. De foto in de kop van dit verhaal geeft nog even een inkijkje in een ander deel van de tuin.

De voortuin

Voortuin 2014En om te benadrukken dat ik groen wel degelijk erg hoog in het vaandel heb nog even twee foto’s van de voortuin die een diepte heeft van een betontegel; in 2014 en nu. Indachtig mijn gedachte van hergebruik en duurzaamheid en voor de opmerkzame lezer; de betontegels zijn (op de kop gelegd) in de dinertuin weer opgenomen. Ook hier geldt ‘Kleine ingreep Voortuin 2016groot(s) effect’.

Geduld; een schone zaak

Kracht van de natuur

MeiraapjesOp de tekening ging dat toch allemaal veel sneller! Je zet wat strepen op papier en als je dat maar in de juiste verhoudingen doet en voorziet van de juiste kleuren, komt daar ineens zoiets als een tuin te voorschijn! In de dagelijkse realiteit ontwikkelt zich de natuur toch iets anders.

De meiraapjes op de foto heb ik bijvoorbeeld al zo’n 6 weken geleden gezaaid. En ze hebben nog zeker 4 tot 6 weken nodig om te kunnen worden geoogst. Als je dat leest op het zakje waarin het zaad zit denk je nog: “Dat is lekker snel.” En in gedachten zie je de plantjes al uit de grond komen en groeien als een dolle. Tot op het moment dat je de zaadjes in de grond hebt gestopt en je zit te wachten tot ze ontspruiten en werkelijk gaan groeien. Wat duurt dat lang zeg; je wilt de plantjes wel aan hun nog niet bestaande blaadjes uit de grond trekken. En ondertussen beginnen allerlei plantjes die we op die plek niet hadden bedacht en zorgvuldig hadden verwijderd of afgedekt weer vrolijk hun groene kopjes boven het maaiveld uit te steken. Hoe durven ze!

Alleenrecht of levensles?

Waar halen we dat toch vandaan, die overtuiging dat we iedere situatie naar onze hand kunnen zetten alleen al door het zo te bedenken? Ja hoor ik betrap me daar zelf ook met grote regelmaat op. In de situatie zoals ik hierboven heb beschreven heb ik de grond vooraf naar mijn idee zodanig voorbereid dat mijn raapjes er optimaal tot hun recht zouden komen. Het wortel’onkruid’ zorgvuldig afgedekt met karton en daar ‘schone’ teelaarde op aangebracht. Om vervolgens verbaasd te zijn dat zich behalve mijn meiraapjes wel degelijk ook diverse andere planten en plantjes uitstekend thuis voelen op de zorgvuldig geprepareerde ondergrond.

De grote vraag is natuurlijk of de raapjes er slechter van worden als al die andere plantjes floreren. Tot nu toe blijken ze het prima te doen en beperk ik me tot het in toom houden van de andere gewassen en probeer ik zo veel mogelijk te leren uit wat ik zie dat er gebeurt. Tuinieren met de natuur en niet tegen de natuur in. Op die manier kan ik zonder gefrustreerd te raken toch een beetje het gevoel krijgen dat de tuin doet wat ik wil en niet dat ik doe wat de tuin wil. Stiekem gniffelend over mijn eigen argeloosheid omdat ik heel goed weet dat de natuur mij altijd de baas is!

Geduld; een schone zaak

peerOndertussen zie ik op verschillende plekken in mijn tuin, naast alle niet bedachte gewassen wel degelijk ook allerlei groente en fruitplanten de kop op steken op plekken die ik ze van tevoren had toebedeeld. Geeft me toch een beetje een gevoel van controle over de zaak; kan ik de natuur kennelijk toch een beetje manipuleren. Geduldig wacht ik maar eens af wat ik dit jaar allemaal kan gaan oogsten. De eerste Rucola heeft al op ons bordje gelegen.

Huismus…ofwel het dagelijks brood

HuismusVerhaal van de tuin?

Op de ontwerptekening ziet het er al heel anders uit, maar voor de mussen doet dat totaal niet ter zake. Iedere ochtend sta ik in mijn keuken voor het aanrecht de ontbijtspullen te verzamelen. Ik kijk dan uit over één van mijn tuintjes. Eigenlijk meer een binnenplaatsje. Wat rommelig, met een straat die half is opgebroken, vuilnistonnen onder een aftands afdakje, een bergje zand, wat struikgewas, een schaaltje brood dat de buren op de afscheiding hebben gezet. Altijd wat te beleven voor een scharrelmus.

Dagelijks brood

Zoals ik mede voor mijn werk observeer wat het natuurlijk gedrag van planten is om ze goed toe te kunnen passen in uw en mijn tuin, zo observeer ik ook het gedrag van de fauna; de dieren. Vanochtend zaten er twee mussen op de grond. De ene baas had een stuk brood in zijn snavel; te groot om zo naar binnen te werken, maar soi: “dit heb ik en ik bewaak het met mijn leven!” En weg hipte hij met de tweede mus op zijn hielen:”Ja hé, ik zag dat  stuk het eerst, geef terug!” Mus 1 hipt weg en laat onderweg natuurlijk wat kruimels vallen die mus 2 gretig oppikt. Even is er een beetje rust voor nummer 1 en hij legt zijn kostbare broodje op de grond om er ook een hapje van te kunnen nemen. “Kaasje!” denkt nummer 2 en onmiddellijk pikt hij het grote stuk, onderwijl een paar kruimels achterlatend die nummer 1 gretig oppikt. Dit tafereel herhaalt zich zo een paar keer. Ik realiseer me dat ik naar een heel interessant fenomeen zit te kijken. Deze mussen voeden elkaar zonder dat ze het zelf in de gaten hebben. In hun gretigheid om het grootste stuk van de taart te bemachtigen vergeten ze dat ze dat stuk helemaal niet aankunnen en dat ze uiteindelijk alleen hun buurman een plezier doen. Totdat de ander zich meester maakt van de hele taart en de toestand in de mussenwereld wordt omgegooid. Wordt mij hier een spiegel voorgehouden door moeder natuur?

Architectuur van de natuur

Voorrecht

Iedere dag blijft het weer een uitdaging om te werken in het mooiste beroep van de wereld. Als ontwerper van tuin en landschap begeef je je constant op het grensgebied van cultuur en natuur. Als mens hebben wij de neiging om alles en iedereen naar onze hand te willen zetten. We leven in de veronderstelling dat we alles wat we bedenken ook zo kunnen maken. Iedere dag kom ik ook in mijn beroep mensen tegen die denken dat een plant groeit zoals hij of zij dat wenst. Op die plek en op die manier. En zo niet dan is er iets mis met die plant! Of je zet er dan maar gewoon de snoeischaar in; we leggen die plant wel even onze wil op. Er zijn zelfs collega’s die zo de prachtigste architectonische tuinen bedenken.

Natuurlijke tuin

De benadering zoals hierboven wordt benoemd is in de context van de tuin zoals wij die kennen ook helemaal niet per definitie verkeerd. De gemiddelde tuin is ook geen natuurgebied in het klein. De tuin is een cultuurgegeven waarin we onder andere werken met wat de natuur ons te bieden heeft en waarin de gewassen die er groeien aan de wetten van de natuur onderworpen zijn. Natuurlijk gebruik je als tuinontwerper ruimte, sfeer en gebruik als kaders voor hoe je de tuin of het landschap wilt inrichten. Maar dat kun je in praktijk brengen door de natuur naar jouw hand te willen zetten of door te kijken hoe je natuurlijke groei en verschijning zodanig kunt gebruiken dat jouw beeld en verhaal ontstaan. Een natuurlijke tuin die voldoet aan alle wensen van genot en comfort, van pracht en praal en dan ook nog een bijdrage levert aan biodiversiteit kan alleen ontstaan vanuit respect voor de natuurlijke verschijning van gewassen en het juiste gebruik daarvan.

Uitdaging

Moestuin in wording met natuurlijke materialen

Moestuin in wording met natuurlijke materialen

Sedert bijna 2 jaar wonen en werken wij in een idyllisch boerderijtje met zo’n 150 jaar historie, aan een kerkpad waarvan de historie zo ongeveer tot in de late Middeleeuwen terug gaat. Onze tuin bestond uit een plaat wild gras van 1200 m2 met daarop een verkrotte 75 jaar oude kippenschuur. Met respect voor de historische context moet deze tuin in de komende jaren worden omgetoverd tot een natuurlijke tuin waarvan we letterlijk de vruchten kunnen plukken en waar wandelaars in een groene oase kunnen uitrusten en picknicken. De plannen voor de inrichting ontlenen we behalve aan het historisch gebruik vooral aan de theorie (en praktijk) van de permacultuur zoals toegepast in de voedselbossen van Food Forestry Nederland ( www.foodforestry.nl ) en natuurlijk moestuinieren zoals ondermeer Frank Anrijs ( www.natuurlijkemoestuin.be ). Vorig jaar is de hoogstam boomgaard geplant, dit jaar wordt de moestuin aangelegd en proberen we het picknick gedeelte te ontwikkelen. De natuur is onze uitdaging! Kom gerust eens langs voor een kijkje en toelichting. Het is hier prachtig.

Bollenpret?

DSCF2467‘Wie niet waagt die niet wint’ zegt een bekend Nederlands spreekwoord. En een beetje gewaagd is het wel om nu nog een groot arsenaal aan bloembollen te planten. Zeker de vroege jongens als sneeuwklokjes en krokussen. Volgens mijn zeer gewaardeerde collega en bollenspecialiste Jaqueline van der Kloet horen die in september al de grond in te gaan.

Maar gezien de hoeveelheid werk die in ons oude boerderijtje zowel binnen als buiten op ons lag en ligt te wachten waren de betreffende borders gewoon niet eerder plantklaar. Desalniettemin wil ik het komend voorjaar al genieten, dus eigenzinnig als ik ben en vertrouwend op mijn ervaring met de flexibiliteit van planten durf ik het risico aan. Ik heb gelukkig ook een leverancier voor de bollen die weet hoe je ze moet bewaren om de kwaliteit zo lang mogelijk op peil te houden. Bij het tuincentrum of erger nog de Gamma’s en Praxissen hangen ze gerust het hele najaar uit te drogen in de winkel.

Ik heb 7 verschillende soorten bollen verwerkt in 5 verschillende borders. Voor iedere border een grote bak genomen en daar een interessante bollenmix in gedaan, ze lekker door elkaar gehusseld en ze vervolgens met gulle hand random de borders in geslingerd. Ingraven op de plek waar ze geland zijn en als het goed is heb je het komend voorjaar een kleurrijke ratjetoe aan bloemen die er heel natuurlijk uitziet tussen de vaste planten die net een moeizame poging doen om hun eerste blaadjes weer tevoorschijn te toveren. Het pepernoot principe noemt Jaqueline dat. Een mooi experiment waar ik nu voor het eerst de ruimte in eigen tuin voor heb. Ik ben benieuwd. Ik houd u op de hoogte.

In vol ornaat

CatalpaJe moet het wel zien, ook op het moment dat het er nog niet is. Of beter gezegd, juist op het moment dat het er nog niet is. Op bovenstaande foto ziet u het tafereel waar ik op dit ogenblik dagelijks van mag genieten. De Catalpa, bloeiend en in vol ornaat pronkend naast ons boerderijtje. De boom is van de buurman, maar wat een prachtige twee-eenheid met het oude boerderijtje van ons. Dit was vorig jaar februari, toen we voor het eerst bij dit huis gingen kijken echt nog niet zomaar te zien. En van de heerlijke ‘wilde weide’ beplanting op de voorgrond was toen ook nog niets te bespeuren. Dat tafereel speelde alleen nog in mijn hoofd. En geloof me, ook nu lopen vele mensen voorbij zonder het waar te nemen voor wat het is.

Kijken en zien vormen de kern van ontwerpen. Zo liep ik onlangs rond bij een opkoper van oud horeca meubilair. Ik was o.a. op zoek naar meubilair voor mijn cursusruimte. Een gigantische massa aan stoelen, tafels, kasten, tafelbladen, onderstellen, losse poten, losse ringwerkjes stond er in een grote hal uitgestald. Een massa om gigantisch in te verdwalen, helemaal als er net niet staat wat je eigenlijk zoekt. Uiteindelijk vond ik toch 3 prachtige (afgeragde) massief houten tafelbladen, 3 ringwerkjes van verkeerd formaat en 12 losse poten die daarbij pasten. Mijn vader was timmerman en van hem heb ik de potentie van hout leren zien en het leren bewerken. Eén van de drie tafels is inmiddels klaar en staat te pronken in mijn cursusruimte. Het timmerwerk aan tafel twee en drie is gereed. Ze staan nu in de schuur om verder gebeitst te worden. Vanaf dit najaar gaan ze me ondersteunen bij de cursussen waarin ik mijn cursisten anders leer kijken naar hun eigen tuin. Fantasie en durf moet u zelf meebrengen, maar ik leer u natuurlijk ook hoe je dat ‘anders kijken’ kunt omzetten in een totaal ander ontwerp voor uw tuin.

Als u nu alvast eens oefent om te kijken naar de potentie en de echt mooie onderdelen van en in uw tuin? Dan kunt u in het najaar bij mij in Lith de cursus gaan volgen om al die prachtige ideeën om te zetten in een mooi ontwerp. Zullen we zeggen vanaf begin november?

Respect

slaboon1Onlangs zat ik met Herman in mijn tuin. Wij kunnen heerlijk bomen over wat een ondernemer beweegt om te doen wat hij doet. Hij vertelde op een gegeven ogenblik het verhaal van een reis naar Afrika. Hij was uitgenodigd door zijn broer om daar een tijdje de vakantie door te brengen. Het was inmiddels diepdonkere Afrikaanse nacht toen zijn broer hem vroeg mee naar buiten te gaan: “Ik wil je iets laten zien Herman.” “Kijk eens naar boven.”

“Ja, maar het is hartstikke bewolkt!” “Nou, ik dacht het niet broertje, wat je ziet zijn de sterren in onze Melkweg.” En inderdaad, toen hij beter keek besefte Herman wat hij werkelijk zag; een tafereel wat hij in Nederland nooit en te nimmer zo zou kunnen ervaren. Zelfs op de meest heldere nacht is de lucht hier te vervuild, te vochtig en veel te veel verlicht om dit mogelijk te maken.

Onderwijl was het zonnetje lekker beginnen te schijnen en werden de zandbijtjes actief die bij mij tussen de klinkers tegen de warme zuidmuur hun nestgaatjes graven. Eén van die beestjes vloog langs ons heen en vond in de border achter ons de bloem van een Ooievaarsbek. “Kijk Herman, misschien wel het andere uiterste. Hier lopen, fietsen, brommen en racen wij dagelijks achteloos langsheen.” Het bijtje scharrelde in al haar pracht van nog geen centimeter groot rond de stamper en meeldraden van de bloem. Haar borstelige ruggetje vol stuifmeel en de zakjes aan haar achterpoten vol nectar. Toen we nog wat beter keken konden we ook nog waarnemen dat het bloemetje zelf niet zomaar een paar roodpaarse blaadjes had die het kleur gaven, maar dat die blaadjes prachtig donker geaderd waren. Het ultieme contrast van groot en klein, beiden even indrukwekkend. En in dat contrast staan wij mensen elkaar naar het leven, vinden wij een vette bankrekening of een nog grotere auto belangrijker dan de wereld waarin wij leven; waar wij deel van uitmaken. En wij beseffen ons dat niet eens!

En morgen rijden we naar de supermarkt en graaien uit de doos op de groenteafdeling een kilo simpele slabonen bij elkaar. Op de foto’s de pracht en het harde werken wat die bonen mogelijk gemaakt heeft. Dat besef, dat respect is het antwoord op mijn grote waarom-vraag. Waarom doe ik wat ik doe als ondernemer en mens. Hebt u zich die vraag al eens gesteld?

Metamorfose

Ik kijk naar buiten en zie de koolwitjes dartelen over distel en duizendblad in mijn tuin. Hoe veel is er gebeurd sinds we hier ruim een jaar geleden in Lith zijn neergestreken. Afgelopen week ben ik flink om het huis aan het werk geweest om (weer) een deel van mijn ontwerp voor de eigen tuin te realiseren. In mijn vriendenkring maak ik enigszins gekscherend de opmerking dat ik tegenwoordig geen tijd meer heb voor mijn klanten omdat ik meer timmerman, stratenmaker, (moes)tuinier, schilder en loodgieter ben dan ontwerper. Onzin natuurlijk, want wat ik dagelijks thuis doe geeft me niet alleen inzicht in hoe ik de dingen die ik bedenk ook kan realiseren; het geeft me ook enorm veel inspiratie en nieuwe ideeën die ik voor uw tuin weer allemaal kan gebruiken. Alleen al ten aanzien van het hergebruik van allerlei materialen die je in en om zo’n oude boerderij aantreft. De mogelijkheden zijn schier eindeloos!

Een kleine impressie van wat er aan de voorkant van het huis in een maand of negen veranderd is wil ik u niet onthouden.

_DSC4605

DSCF6251DSCF6310

DSCF6522

 

En dan moeten de plantjes nog lekker gaan groeien. De betontegels heb ik hergebruikt op ons zonneterras. Aansluitend aan de gebakken klinkers en op hun kop gelegd dragen ze bij aan een verrukkelijke plek om te zitten en met een flink gezelschap de maaltijd te nuttigen.

Vooruit omdat het zo bevredigend werkt om te laten zien; wat dacht u van de metamorfose van ons ‘varkenskot’? De deur heb ik zelf gemaakt van steigerplanken. Ja mijn vader heeft me echt leren timmeren.

Schuurtje achterzijde (op z'n Frans)

 

DSCF6529

De vakantietijd komt eraan. Houdt u van een beetje romantische nostalgie? In Lith kunt u heerlijk verwijlen en onder begeleiding van iemand van de Heemkundekring een rondwandeling over de historische kerkepaden maken. Dan komt u onder andere over het Engwijkpad en langs ons romantische optrekje. Misschien spreken we elkaar. Ondertussen bouw ik gewoon verder aan deze heerlijk romantische plek.

 

 

Najaarszon

 

Een ritje over de dijk

Een ritje over de dijk

Gisteren weer eens lekker gefietst met de club. Zoals de laatste tijd (gelukkig) weer regelmatig het geval is. En we werden heerlijk verrast. Ik werd ’s ochtends wakker met het weerbericht van 8 uur; niet erg vrolijk. Bewolking, motregen, natte drekstraten lagen volgens de weerman van Veronica in het vooruitzicht. Wat schetst mijn verbazing toen ik eenmaal op de dijk stond. Het zonnetje scheen en de lucht was fris maar vrijwel helder. Het najaar was ineens mooi en fietsend over de dijk langs de Maas streek het zonlicht prachtig en ietwat roodachtig (zoals de herfst betaamt) over de uiterwaarden. Uiteraard had ik geen fototoestel bij de hand, maar de sfeer wordt door de foto hierboven heel prima weergegeven. Dit mag zo best mijn tuin zijn.

Maar u begrijpt dat het niet mijn tuin is die zich zo fraai op die foto presenteert. Toch was dat fietstochtje voor mij wel de aanleiding nog eens extra in mijn eigen tuin rond te kijken. Zowaar, daar was ook wel degelijk iets heel moois waar te nemen. Kijk maar eens op de foto hiernaast; het Zeeuws Knoopje in mijn tuin bloeit nog steeds!

Decemberbloei!

Decemberbloei!

En juist nu, omdat de rest al langzaam aan het vergaan is zie je hoe mooi dat bloempje is. Dit is wat je voor ogen hebt als je je beplanting ontwerpt, maar nooit zeker weet of het ook zal lukken. Je kunt de omstandigheden zo goed mogelijk inschatten en vervolgens heb je ook een beetje geluk nodig. Hier en op dit moment heb ik dat. Ik ben blij! En vanmiddag mag ik mijn collega en hovenier helpen om voor één van zijn klanten een net zo boeiend beplantingsplan te maken. Weer zo’n uitdaging waar ik blij van word. Zo zie je maar dat een in de kern toch somber jaargetijde heel blije momenten kan bevatten. Een mooie tuin en natuurlijk landschap dragen daar flink aan bij!

Nieuw plekje

Herfst, voor de tuinmens een tijd om je te realiseren dat alles zijn cyclus heeft. Voor mij persoonlijk ook de tijd dat heel bewust ben van de eindigheid der dingen. Maar ook van het nieuwe begin dat onherroepelijk weer uit dat einde tevoorschijn komt. Dit jaar komt er een aantal dingen bij elkaar waardoor dat bewustzijn nog eens extra wordt gestimuleerd. Ons konijn heeft onlangs de geest gegeven bijvoorbeeld en op diezelfde dag is bij onze overburen het gezin uitgebreid met een schattig dochtertje. De oude achterburen zijn vertrokken en inmiddels heeft de nieuwe buurman zijn huis en tuin helemaal ingericht voor het nieuwe begin. We hebben zijn vuurkorf al eens geleend om wat belangrijke papieren die bij ons uit een zolderopruiming tevoorschijn kwamen, te verbranden. En ja wij hebben de slaapkamers van onze twee oudste kinderen uitgeruimd, mijn oude kantoor/atelier op zolder vrij gemaakt en opgeknapt en daar een logeerkamer van gemaakt. Voor als de kids in de weekends hun studentenleven even laten voor wat het is en bij ma en pa een avondje op de bank doorbrengen.

Zicht vanachter mijn tekentafel

Zicht vanachter mijn tekentafel

De slaapkamers van onze studenten heb ik nu ingepikt, opgeknapt en ingericht als kantoor en tekenatelier. Nu heb ik uitzicht op de tuin! Inspiratie voor mooie dingen ligt nu onder mijn raam in plaats van dat ik op de zolder mijn hoofd in de wolken moet steken voor inspiratie. Als ik nu uit mijn kantoor naar buiten kijk staart de Ginkgo Biloba van de buren mij recht in het gezicht. Ik vind hem niet mooi, maar op deze manier duizend keer fraaier dan het uitzicht dat ik had. Als ik nu achter mijn tekentafel zit of sta heb ik nog een veel fraaier uitzicht. De waarde van een goed ontwerp komt nog beter tot zijn recht. En ik hoor de vogels! Ze ritselen, ze rommelen, ze flieren en ze fluiten dat het een aard heeft. Het voordeel van een inmiddels volwassen wordende tuin met veel natuurlijke beplanting. Ook of misschien wel juist nu de tuin het seizoen van het verval doorleeft vinden merels, winterkoninkjes, roodborstjes en mezen van alles tussen het afgevallen en rottende blad en de afstervende planten.

En ik mag dat gadeslaan vanaf mijn nieuwe stek. Allerlei nieuwe ideeën en initiatieven borrelen in mij op. Zoals in de natuur juist nu het zaad voor het nieuwe begin gezaaid wordt, zo komen ook bij mij allerlei nieuwe initiatieven tot stand. Vroeger vond ik de herfst maar een depressieve tijd. Times have changed! Sinds ik professioneel met tuinen bezig ben is deze tijd steeds optimistischer geworden. De tijd om nieuwe dingen in gang te zetten, zoals dat ook in de natuur om ons heen gebeurt.